Geen mens hoort vrij

Op de Olympische Spelen waren er moeilijkheden in de communicatie bij het wegwielrennen van de vrouwen, met name Annemiek van Vleuten, en de mountainbikewedstrijd van Mathieu van der Poel.

Bij de vrouwen zou er genoeg informatie zijn geweest, zodat Van Vleuten had moeten weten dat ze niet voorop lag. Bij Mathieu van der Poel was er vaak genoeg gezegd dat er tijdens de wedstrijd bij een moeilijke hindernis geen hulpplank zou zijn. Bij beide wedstrijden kwam de informatie niet aan bij de sporters. Van Vleuten dacht de winnaar te zijn en juichte als een kampioen. Mathieu stuurde naar de plank die er niet lag en viel.

Dat er in communicatie iets misgaat is niet heel vreemd. Dat gebeurt zo vaak. Daarom vind ik vele reacties op deze miscommunicatie ongelofelijk. Dat het amateurisme is, of dat de sporters arrogante mensen zijn die niet naar anderen luisteren. Iedereen moet in het dagelijks leven toch volop gelegenheden meemaken waarop een boodschap totaal anders aankomt bij de ontvanger dan de zender bedoelde? Daarom zou iedereen toch moeten weten dat zo’n misverstand iedereen kan overkomen, zeker mensen die heel gefocust zijn.

Bij mij brak dit inzicht door in 5 VWO. Op een donderdagochtend liep ik het leslokaal (eigenlijk het kantoor van de decaan, want we waren maar met vijf leerlingen voor Grieks) binnen, toen meneer B ons een proefwerk uitdeelde. Ik lachte eerst vrolijk. Dat proefwerk was toch pas morgen; ik was er met een supergoede planning naartoe aan het werken. Die meneer B ook, hij had het verkeerd onthouden. Maar mijn klasgenoten bleken die dag voorbereid te zijn op de toets. En mijn vrolijkheid werd verbijstering. Hoe kon dit gebeuren? Meneer B geloofde niet dat ik het daadwerkelijk verkeerd had begrepen; al kreeg ik nadien wel een soort van herkansing. Maar hij vuurde momenten op me af van de afgelopen week die mij moesten hebben laten zien dat die dag het proefwerk zou zijn. De laatste les hadden we immers uitgebreid vragen kunnen stellen over de lesstof. Mijn klasgenoten vulden aan dat we toch duidelijk over het proefwerk hadden gesproken. Maar dat had allemaal niets uitgemaakt. Alle informatie die ik had ontvangen kwam in het frame terecht: het proefwerk is vrijdag. Niets van hun informatie had me van dit idee kunnen afbrengen.

Nu weet ik dat ik een bijzonder en uniek mens ben, maar dit gebeurt heel vaak, bij iedereen. Laatst probeerde ik nog afspraken te maken met iemand. We kwamen er niet uit. Dus toen dacht ik: er gaat niets gebeuren. Terwijl de ander dacht: dan gaan we het dus doen zoals ik het eerder heb gezien. Beiden hadden we hetzelfde gesprek gevoerd, dezelfde afspraak niet gemaakt, maar het betekende iets totaal anders. Vanuit onze context en geschiedenis verwerkten we ons gesprek totaal anders.

Als je vast denkt dat je voorop ligt, als je vast denkt dat er een plank ligt, is er meer nodig dan slechts wat afwijkende informatie. Die kun je vaak makkelijk buigen in het bestaande frame. Zonder twijfel heeft de sociale psychologie hier een theorie over. Maar waarom wordt dit zo snel vergeten? Zitten we als samenleving gevangen in een frame dat mensen alles vrij van context en eigen geschiedenis horen en verwerken? Anders kan ik die harde reacties niet begrijpen. Het komt mij allemaal wat onmenselijk over.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: